హైదరాబాద్, ఏపీబీ న్యూస్ డెస్క్: పాకిస్తాన్ మరియు అఫ్గానిస్తాన్ తాలిబాన్ ప్రభుత్వం మధ్య 2026 ఫిబ్రవరి చివరలో మొదలైన సంఘర్షణ ఇప్పుడు పూర్తి స్థాయి ‘ఓపెన్ వార్’గా మారింది. టెహ్రీక్-ఎ-తాలిబాన్ పాకిస్తాన్ (TTP) అనే ఉగ్రవాద సంస్థకు అఫ్గాన్ గడ్డ స్వర్గధామంగా మారిందన్న ఆరోపణతో ప్రారంభమైన ఈ వివాదం ఇప్పుడు వేల మంది ప్రాణాలను కోల్పోయిన యుద్ధంగా పరిణమించింది. మార్చి 16న కాబూల్లోని డ్రగ్ రిహాబిలిటేషన్ ఆసుపత్రిపై పాక్ వైమానిక దాడిలో 400 మంది మరణించారని అఫ్గాన్ అధికారులు ఆరోపించారు.
నేపథ్యం: TTP వివాదం
2021లో అమెరికా అఫ్గానిస్తాన్ నుండి నిష్క్రమించిన తర్వాత తాలిబాన్ అఫ్గాన్ అధికారం తీసుకున్నది. తర్వాత నుండి పాకిస్తాన్ లోపల దాడులు చేసే TTP (పాకిస్తానీ తాలిబాన్) అఫ్గాన్ భూభాగాన్ని స్థావరంగా వాడుకుంటోందని పాక్ ఆరోపిస్తోంది. 2025లో పాకిస్తాన్లో 1,200 మందికి పైగా ఉగ్రవాద దాడుల్లో మరణించారు.. ఇది 2021 కంటే రెండింతలు. అఫ్గాన్ తాలిబాన్ TTPకి ఆశ్రయం ఇవ్వడం లేదని వారు పదే పదే చెప్పినా పాక్ నమ్మడం లేదు.
అక్టోబర్ 2025: మొదటి పెద్ద ఘర్షణ
అక్టోబర్ 8, 2025న Khyber Pakhtunkhwa లో TTP పాక్ సైనికులపై దాడి చేసింది. దానికి ప్రతిగా అక్టోబర్ 9న పాకిస్తాన్ కాబూల్పై వైమానిక దాడి చేసి TTP నాయకుడు నూర్ వలి మెహసూద్ను లక్ష్యంగా చేసుకుంది, ఆయన తప్పించుకున్నారు. దానికి ప్రతిగా అఫ్గాన్ తాలిబాన్ 23 పాక్ సైనికులను చంపిందని ప్రకటించింది. అక్టోబర్ 19న Qatar మధ్యవర్తిత్వంతో తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణ జరిగింది. కానీ Istanbul లో మూడు రౌండ్ల శాంతి చర్చలు విఫలమయ్యాయి.
ఫిబ్రవరి 2026: ఓపెన్ వార్
2026 ఫిబ్రవరిలో పాకిస్తాన్లో వరుస ఉగ్రవాద దాడులు జరిగాయి. ఫిబ్రవరి 6న ఇస్లామాబాద్లో శియా మసీదుపై బాంబు దాడిలో 36 మంది మరణించారు. ఫిబ్రవరి 16న Bajaur లో TTP దాడిలో 11 సైనికులు, ఒక పిల్లవాడు మరణించారు. ఫిబ్రవరి 19న పాక్ ప్రభుత్వం అఫ్గాన్ రాయబారిని పిలిపించి హెచ్చరించింది. ఫిబ్రవరి 21న Bannu లో మరో దాడి తర్వాత ‘పాకిస్తాన్ ఓపికు అడుగంటింది’ అని మీడియా రిపోర్టులు వచ్చాయి. అదే రాత్రి పాక్ వైమానిక దళం Nangarhar, Paktika, Khost ప్రాంతాల్లో TTP స్థావరాలపై దాడులు చేసింది.
Operation Ghazab Lil Haq: ఫిబ్రవరి 26న తాలిబాన్ పాక్ సైనిక స్థావరాలపై దాడి చేసింది. దానికి ప్రతిగా పాక్ ‘ఓపెన్ వార్’ ప్రకటించి Operation Ghazab Lil Haq ప్రారంభించింది — Kabul, Kandahar, Paktia, Nangarhar, Khost, Paktika ప్రాంతాల్లో విస్తృత దాడులు.
మార్చి 16: కాబూల్ ఆసుపత్రి దాడి – అత్యంత ఘోరమైన ఘటన
మార్చి 16న పాక్ వైమానిక దాడి కాబూల్లోని 2,000 పడకల Omar Addiction Treatment Hospital ను తాకిందని అఫ్గాన్ తాలిబాన్ ఆరోపించింది. 400 మంది మరణించారని, 250 మంది గాయపడ్డారని వారు తెలిపారు. పాకిస్తాన్ మాత్రం ఆసుపత్రిని లక్ష్యంగా చేయలేదని, కేవలం సైనిక స్థావరాలే టార్గెట్ అని తిరస్కరించింది.
“పాకిస్తాన్ మళ్లీ అఫ్గానిస్తాన్ గగనతలాన్ని ఉల్లంఘించి డ్రగ్ రిహాబిలిటేషన్ ఆసుపత్రిని టార్గెట్ చేసింది — ఇది మానవత్వానికి వ్యతిరేకమైన నేరం” — జబీహుల్లా ముజాహిద్, అఫ్గాన్ తాలిబాన్ అధికార ప్రతినిధి
UN సెక్యూరిటీ కౌన్సిల్ తీర్మానం
మార్చి 16 ఘటన తర్వాత UN సెక్యూరిటీ కౌన్సిల్ ఏకగ్రీవంగా ఒక తీర్మానం ఆమోదించింది. తాలిబాన్ ప్రభుత్వం అఫ్గాన్ గడ్డ నుండి ఉగ్రవాద కార్యకలాపాలను నిరోధించడానికి వెంటనే చర్యలు తీసుకోవాలని కోరింది. తీర్మానంలో పాకిస్తాన్ పేరు ప్రస్తావించలేదు.
ఇప్పటివరకు ప్రాణనష్టాలు
UNAMA (UN Assistance Mission in Afghanistan) ప్రకారం ఫిబ్రవరి 26 నుండి మార్చి 13 వరకు కనీసం 75 మంది పౌరులు మరణించగా 193 మంది గాయపడ్డారు. పాకిస్తాన్ వందల మంది తాలిబాన్ యోధులను చంపామని చెప్తోంది. తాలిబాన్ 100 పైగా పాక్ సైనికులు మరణించారని చెప్తోంది. రెండు పక్షాలు వేర్వేరు లెక్కలు చెప్తున్నాయి.
భారత్పై ప్రభావం
పాక్-అఫ్గాన్ యుద్ధం నేరుగా భారత్కు ప్రమాదకరం కాదు.. కానీ రెండు కోణాల్లో ఆందోళన ఉంది. ఒకటి: పాకిస్తాన్ రెండు సరిహద్దుల్లో (భారత్, అఫ్గానిస్తాన్) ఒత్తిడిలో ఉంది.. ఇది అస్థిర పాక్కు దారి తీసి nuclear threat పెంచవచ్చు. రెండు: TTP భారత వ్యతిరేక ISI నెట్వర్క్తో సంబంధాలు పెట్టుకుంటుందని అనుమానాలు ఉన్నాయి. భారత విదేశాంగ మంత్రిత్వ శాఖ పరిస్థితిని నిశితంగా పర్యవేక్షిస్తోంది.
విశ్లేషణ: పాక్-అఫ్గాన్ యుద్ధం ఒక్క TTP సమస్య మాత్రమే కాదు.. దశాబ్దాల చారిత్రక అపనమ్మకం, Durand Line వివాదం, పారోసి దేశాల పరస్పర ఆందోళనలు అన్నీ కలిసి ఈ పేలుడుకు దారి తీశాయి. 2021 తర్వాత పాకిస్తాన్ తాలిబాన్ అధికారాన్ని స్వాగతించింది.. కానీ TTP సమస్య పరిష్కారం కాకపోవడంతో సంబంధాలు క్షీణించాయి. ఇప్పుడు అఫ్గాన్ పౌరులు ఈ రెండు పక్షాల యుద్ధంలో అత్యంత ఎక్కువ బాధపడుతున్నారు. ఇరాన్-ఇజ్రాయెల్ యుద్ధం నేపథ్యంలో సౌదీ అరేబియా, Qatar వంటి మధ్యవర్తి దేశాలు ఇప్పుడు తమ యుద్ధాల్లో మునిగి ఉన్నాయి. శాంతి చర్చలకు నాయకత్వం ఎవరు వహిస్తారు అన్నది ఇప్పుడు అతి పెద్ద ప్రశ్న.